ความหมายของบุคลิกภาพ

คำว่า บุคลิกภาพ ในภาษาอังกฤษคือคำว่า Personality เป็นลักษณะจำเพาะของบุคคลของทุกคนบนโลกนี้ ซึ่งเป็นคำที่ใช้บ่งบอกถึงความแตกต่างระหว่างบุคคล Personality มาจากรากศัพท์ของภาษากรีก ก็คือคำว่า Persona โดยแปลว่าMask หรือหน้ากากที่ตัวละครใช้สวมใส่เพื่อเล่นบทบาทตามที่ตนได้รับ แน่นอนว่ามีความแตกต่างกัน

นอกจากนี้ยังสามารถกล่าวได้อีกว่า คำจำกัดความของ บุคลิกภาพ ที่ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางนั่นก็คือ คุณลักษณะ อันเป็นเอกลักษณ์ของเฉพาะบุคคล ผ่านการแสดงออจากพฤติกรรมที่บุคคลนั้น มีต่อสิ่งแวดล้อมต่างๆ รอบตัว นอกจากนี้พฤติกรรมนี้จะกระทำซ้ำๆ โดยเป็นเหมือนนิสัย แต่อย่างไรก็ตามมันสามารเปลี่ยนแปลงได้จากการฝึกฝน และความอดทน เพราะมันก็ไม่ใช่เรื่องง่ายที่จะเปลี่ยนบุคลิกภาพภายในเวลาอันรวดเร็ว แต่ก็สามารถทำได้ถ้าคุณมีจิตใจมุ่งมั่นมากพอ

Meaning-pic

ตามปกติแล้วบุคลิกภาพจะเป็นการแสดงออกถึงลักษณะเฉพาะของบุคคลนั้น ๆ ในด้านต่อไปนี้

  • เอกลักษณ์เฉพาะตน เป็นลักษณะที่ทำให้คนนั้นๆมีความแตกต่างจากคนอื่นๆ เช่น เป็นคนชอบพูดจาแรงๆ , มีความโอบอ้อมอารีอันเห็นได้อย่างเด่นชัด , เป็นคนรักสนุก เป็นต้น
  • ความคงเส้นคงวาของพฤติกรรม ซึ่งสามารถพัฒนาจนกลายเป็นนิสัย ที่จะทำอะไรซ้ำๆ เมื่ออยู่ในสภาวะ หรือเหตุการณ์เดิมๆ อีกทั้งยังเป็นแนวโน้มที่บุคคลมักจะแสดงพฤติกรรมในรูปแบบเดิมทุกครั้งหรือทำอยู่บ่อยๆ เช่น บางคนเวลาโกรธจะชอบเงียบไม่พูดโต้ตอบคนที่มาคุยด้วย หรือบางคนเวลาโกรธแล้วชอบแสดงอาการกรีดร้องมักทำลายขว้างปาสิ่งของ เป็นต้น

ในศาสตร์จิตวิทยา จะทำการแบ่งบุคลิกภาพออกเป็น 5 รูปแบบใหญ่ๆ หรือ Five factor model โดยเป็นทฤษฎีอันเกี่ยวกับปัจจัยใหญ่ๆ 5 อย่าง ซึ่งใช้ในการอธิบายบุคลิกภาพรวมทั้งสภาพทางจิตใจของมนุษย์ ซึ่งมีดังนี้

  • ความเปิดรับประสบการณ์
  • ความพิถีพิถัน
  • ความสนใจต่อสิ่งภายนอก
  • ความยินยอมเห็นใจ
  • ความไม่เสถียรทางอารมณ์

เพื่อให้ข้อมูล 5 อย่างใหญ่ๆนี้ สามารถจำได้ง่ายขึ้น จึงมีหลักการในการจำ คือคำว่า OCEAN ซึ่งแปลว่า มหาสมุทร โดย CANOE แสดงภาพภายใต้ปัจจัยใหญ่ๆ เหล่านี้ โดยแต่ละอย่างก็มีรายละเอียดยิบย่อยลึกลงไปอีก แต่ถึงอย่างไรก็ตามยังมีปัจจัยหลักเฉพาะอื่นๆ อันเกี่ยวข้องกันอีกในคุณลักษณะหนึ่งๆ ยกตัวอย่างเช่น คนๆ นี้มีความความสนใจต่อสิ่งภายนอกมาก ก็จะเป็นการรวมคุณลักษณะซึ่งมีความสัมพันธ์กัน นั่นก็คือ การชอบสังคม , ความมั่นใจในตนเอง , การชอบเสาะหาเรื่องตื่นเต้นเร้าใจ , มอบความสนิทสนมให้แก่ผู้อื่น ,การไม่ชอบอยู่นิ่งๆ รวมทั้งมีการใส่อารมณ์เชิงบวก เข้าไปด้วย เพราะฉะนั้นบุคลิกภาพ จึงเป็นเรื่องต้องศึกษากันยาวๆ ไม่ใช่เรื่องที่มองผิวเผินแล้วจะทราบข้อมูลได้เท่านั้น